Co można wyczytać z badania krwi?

Podstawowe badania krwi dostarczają lekarzowi cennych informacji na temat ogólnego stanu zdrowia pacjenta. Mogą one również sygnalizować pewne schorzenia, więc ich wyniki są również przydatne w diagnostyce. Co można wyczytać z krwi?

Kiedy należy wykonać badania krwi?

Profilaktycznie, do punktu pobrań krwi powinno się zgłaszać raz do roku. Ponadto, badania warto wykonać również wtedy, gdy:

  • ciągle odczuwasz zmęczenie – wykonać morfologię i OB,
  • tracisz na wadze mimo braku zmian w diecie i trybie życia, stale Ci gorąco i łatwo się denerwujesz – zrób morfologię i oznaczenie stężenia hormonów tarczycy we krwi,
  • na Twoim ciele, bez wyraźnego powodu, ciągle pojawiają się siniaki – poza morfologią, poddaj się również badaniu krzepliwości krwi,
  • cierpisz z powodu otyłości – wykonaj lipodiagram oraz oznacz poziom cukru we krwi.

Z krwi można odczytać również wiele innych, przydatnych informacji – specyficzne oznaczenia wykorzystywane są m.in. w badaniach wątroby, analizach toksykologicznych, bakteriologicznych czy parazytologicznych.

Morfologia krwi

Badanie krwi

Podstawowym badaniem, które każdy powinien regularnie wykonywać, jest morfologia krwi. Obejmuje ona zawartość poszczególnych typów komórek krwi – określane są w niej takie parametry, jak m.in. liczba krwinek czerwonych (erytrocytów), białych (leukocytów), płytek krwi (trombocytów), hematokryt (procentowy udział elementów upostaciowionych w krwi), stężenie hemoglobiny, procentowy udział poszczególnych typów leukocytów. Wyniki morfologii krwi zawsze muszą być odniesione do norm, odpowiednich dla płci i wieku pacjenta.

O czym świadczy za niska lub za wysoka zawartość erytrocytów (RBC)?

Podwyższona liczba krwinek czerwonych spotykana jest rzadko – występuje np. u osób, które przebywały wysoko w górach. Zbyt mały udział erytrocytów jest jednym z podstawowych objawów anemii. Może być on również skutkiem utraty krwi, zmniejszenie liczby czerwonych krwinek obserwowane jest również w czasie ciąży, przy niedoborach żelaza, witaminy B12 lub kwasu foliowego.

Co można wyczytać z krwinek białych (WBC)?

Gdy w krwi stwierdzono udział leukocytów, przekraczający normę, świadczy to przeważnie o trapiącej organizm infekcji. Liczba białych krwinek zwiększa się również podczas białaczki. Podwyższone wartości WBC występują również po intensywnym wysiłku fizycznym i przy długotrwałym stresie. Niski udział leukocytów sugeruje uszkodzenia szpiku kostnego, może być również skutkiem ubocznym przyjmowania leków przeciwnowotworowych.

Podczas morfologii, oznacza się również udział poszczególnych typów leukocytów we krwi. Wiele, cennych informacji o stanie zdrowia pacjenta dostarczają limfocyty i monocyty. Podwyższony poziom limfocytów występuje u chorych na chłoniaka, przewlekłą białaczkę limfocytową, nadczynność tarczycy, szpiczaka mnogiego, z kolei ich udział poniżej normy może wskazywać m.in. na AIDS. Gdy liczba monocytów przekracza normę, pacjent może cierpieć m.in. na gruźlicę, mononukleozę, kiłę, zapalenie wsierdzia, dur.

Spadek lub wzrost liczby trombocytów (PLT)

Gdy liczba płytek krwi przekracza normę, pacjent może cierpieć m.in. na niedobór żelaza, nadpłytkowość samoistną. Wzrost liczby trombocytów obserwowany jest również w ciąży, po wysiłku fizycznym, po usunięciu śledziony i w przewlekłych zakażeniach. Spadek liczby trombocytów może być z kolei spowodowany chorobami autoimmunologicznymi, ostrą białaczką, a także działaniem leków przeciwbólowych i antybiotyków.

Odczyn Biernackiego (OB)

Innym, często wykonywanym wraz z morfologią badaniem krwi jest OB (opad, odczyn Biernackiego). To badanie laboratoryjne, które polega na pomiarze drogi opadania erytrocytów w niekrzepnącej krwi w przeciągu 1 godziny. Zwolnione OB, czyli wolniejsza sedymentacja krwinek, może być wynikiem m.in.:

  • patologii krwinek czerwonych (czerwienicy prawdziwej, niedokrwistości sierpowatokrwinkowej),
  • niedoboru fibrynogenu,
  • krioglobulinemii,
  • malarii,
  • przewlekłej niewydolności krążenia.

OB może być przyspieszone z przyczyn fizjologicznych, takich jak ciąża, połóg i miesiączka, może jednak wskazywać również na poważne schorzenia. Do chorób, podczas których obserwowane jest przyspieszenie opadania erytrocytów, zalicza się m.in. niedokrwistość, ostrą i przewlekłą chorobę reumatyczną, nowotwory, marskość wątroby, niedoczynność i nadczynność tarczycy.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *